महिला अधिकारका लागि शताब्दियौंको संघर्ष, हिंसा भने अझै उस्तै

नेपालमा राजनीतिक परिवर्तनका लागि महिलाहरूको योगदान महत्त्वपूर्ण रहे पनि सामाजिक विभेद र हिंसामा अपेक्षित सुधार हुन सकेको छैन । लैङ्गिक हिंसाविरुद्धको १६ दिने अभियान नोभेम्बर २५ देखि डिसेम्बर १० सम्म सञ्चालन भइरहेको छ, जसको मुख्य उद्देश्य पीडितको संरक्षण र न्याय सुनिश्चित गर्नु हो । सन् १९६० मा डोमिनिकन गणतन्त्रमा मिराबेल दिदीबहिनीको हत्याको विरोधमा सुरु भएको यो अभियानले विश्वव्यापी रूप लिएको छ ।

मेरी वोल्स्टनक्राफ्टदेखि विभिन्न अधिकारवादी सम्मेलनसम्मले महिलाको समान अधिकार र अवसरको वकालत गरेका छन् । नेपालले सीड महासन्धि अनुमोदन गरे पनि दलित, जनजाति र आर्थिक रूपमा विपन्न महिलाहरू अझै बढी विभेद भोग्न बाध्य छन् । हिंसाको जरो घरपरिवार र सामाजिक सोचमै रहेको भन्दै छोराछोरीबीचको विभेद अन्त्य गर्नुपर्ने आवश्यकता छ ।

लैङ्गिक हिंसा अन्त्यका लागि कानुनी परिवर्तन मात्र पर्याप्त छैन, बरु व्यवहार र संस्कारमा परिवर्तन आवश्यक छ ।